Rekenproject: Empirisch onderzoek

Ben Wilbrink

rekendidactiek
    bibliografie — biografie
    relevant empirisch onderzoek
        Hickendorff 2011
        promotieonderzoek
        in Pedagogische Studiën — in Educational Studies in Mathematics
        PISA-onderzoek
        MORE-onderzoek
    positionering Freudenthal-gr vs overige onderzoekers

Ook deze pagina moet nog bijna geheel worden opgebouwd. Er is al het nodige materiaal uti de literatuur verzameld in rr_omdraaiing.htm. En natuurlijk op de wiskunde-pagina’ zoals matheducation.htm.

Zie ook de volgende blogs op het forum van BON
7723
7707
7633
7520
7485
7456
5119
7018

Waarom is empirisch onderzoek eigenlijk noodzakelijk? Omdat de werkelijkheid complex is, en verbanden die we denken te observeren, bij nadere toetsing vaak verdampt blijken. De werkelijkheid, en zeker de sociale werkelijkheid zoals in scholen, is niet logisch te beredeneren zoals dat binnen de kunstmatige werkelijkheid van de wiskunde tot op zekere hoogte wel kan. Er is dus toetsend onderzoek nodig, hoewel eenvoudig beschrijvend onderzoek ook wel eigen verdiensten kan hebben. Waar die twee vreemd in elkaar overlopen, is het oppassen geblazen. Een interessant punt om onderzoke op te toetsen: worden er oorzakelijke uitspraken gedaan, en zo ja, deugen de gronden waarop dat gebeurt? Om maar eens iets te noemen: het ontwikkelingsonderzoek dat in de Freudenthal-groep is gecultiveerd, is typisch geen toetsend onderzoek en laat dus geen uitspraken toe over welke ingrepen tot welke resultaten leiden. Het volgende artikel (Robinson en anderen) gaat op de thematiek in, niet specifiek voor Realistic Mathematics Education, maar voor onderwijsonderzoek in het algemeen.

Daniel H. Robinson, Joel R. Levin, Greg D. Thomas, Keenan A. Pituch and Sharon Vaughn (2007). The Incidence of “Causal” Statements in Teaching-and-Learning Research Journals. American Educational Research Journal, 45, 400-413. abstract

Michael Battista, Margaret S. Smith, Timothy Boerst, John Sutton, Jere Confrey, Dorothy White, Eric Knuth & Judith (Reed) Quander (2009). Research in mathematics education: multiple methods for multiple uses. Journal for Research in Mathematics Instruction, 40, 216-. fc abstract [ik heb geen pdf (wel een fc), via de KB zijn artikelen in dit tijdschrift ouder dan 5 jaar te downloaden]

• In dit stuk voeren de auteurs oppositie tegen de nieuwe eis (in de VS) dat subsidiabel onderzoek experimenteel toetsend onderzoek met zijn. Het hoeft dus niet te verbazen dat deze auteurs vormen van ‘intwikkelingsonderzoek’ voorstaan, en dicht aanschurken tegen het constructivisme. Zo expliciet zijn deze auteurs daar zelf niet over, ze proberen hard te blazen met meel in de mond.

Hanke Korpershoek, Hans Kuyper, Greetje van der Werf & Roel Bosker (2011): Who succeeds in advanced mathematics and science courses?, British Educational Research Journal, 37:3, 357-380 abstract

Stephen W. Raudenbush (2008). Advancing Educational Policy by Advancing Research on Instruction. American Educational Research Journal, 45, 206-230. abstract

A. Treffers (1978). Wiskobas doelgericht. Een metode van doelbeschrijving van het wiskundeonderwijs volgens wiskobas.. Instituut voor Ontwikkeling van het Wiskunde Onderwijs.

• “Het gevolgde betoog is dus vooral gegrondvest op de gepresenteerde voorbeelden. De aanzet om tot een andere metode van doelbeschrijving te komen, ligt voornamelijk in de ervaren ontoereikendheid van de bestaande beschrijvingswijzen. De vraag of het deskriptieve en diskursieve wetenschappelijke ‘voorwerk’ van deze studie gevolgd zou dienen te worden door eksperimenteel onderzoek naar het effekt van zo’n holistische doelbeschrijving op de praktijk van het onderwijs, willen we gaarne bevestigend beantwoorden.”

  blz. 219, de laatste alinea van 4.3 verantwoording

Inspectie van het Onderwijs (2008). Basisvaardigheden rekenen-wiskunde in het basisonderwijs. Een onderzoek naar het niveau van rekenen-wiskunde in het basisonderwijs en naar verschillen tussen scholen met lage, gemiddelde en goede reken-wiskunderesultaten. pdf

• Dit rapport had voor zijn verschijnen de landelijke pers gehaald. Uit de samenvattting is duidelijk dat het niet gaat over rekenmethoden of taligheid van het rekenen waardoor leerlingen met Nederlands als tweede taal benadeeld zouden kunnen worden, maar over de kwaliteiten van de leraren voor de klas en de kwaliteitsinspanningen van de school. Scholen en hele regio's kunnen stevig verschillen in prestaties van leerlingen. De Inspectie heeft in feite naar de beste en slechtste 25% van de scholen gekeken, waarbij scholen zijn gegroepeeerd naar percentage achterstandsleerlingen. Op die manier bekeken zijn er natuurlijk per definitie altijd 25% scholen die het het best, resp. het slechts doen, dus de hamvraag is of er verband is met wat scholen en leraren aan bewaking en verbetering van kwaliteit doen, of laten, en juist dat verband vindt de Inspectie. Kijk, en dat is meteen het handvat voor de achterblijvende scholen om hun prestaties te gaan verbeteren.
• Dus hoewel oneerlijkheid hier niet het onderwerp van onderzoek is, is het aangeduide fenomeen, als dat onderbouwd is, een vorm van ernstige oneerlijkheid. Alle scholen in Nederland moeten immers goed rekenonderwijs geven.

Robert E. Slavin (2008). Perspectives on Evidence-Based Research in Education - What Works? Issues in Synthesizing Educational Program Evaluations.Educational Researcher, 37: 5 abstract

Robert E. Slavin & Cynthia Lake (2008). Effective Programs in Elementary Mathematics: A Best-Evidence Synthesis. Review of Educational Research September, 78, 427-515, abstract

E. G. Harskamp & C. Suhre (1997). Boekbespreking van Joop Bokhove, Frank van der Schoot & Theo Eggen (1996). Balans van het rekenonderwijs aan het einde van de basisschool 2. Uitkomsten van de tweede peiling rekenen/wiskunde einde basisonderwijs. CITO artikel nummer 56651 prijs ƒ 45,--. Tijdschrift voor Onderwijsresearch, 22, #3, 99-102. pdf van hele jaargang

  http://www.benwilbrink.nl/projecten/empirie.htm