http://www.benwilbrink.nl/projecten/realistisch.htm
Wiskobas-rekenen heet in publicaties van de Freudenthal-groep ‘realistisch’ rekenen, maar dat is natuurlijk stereotyperen van het wiskobas-rekenonderwijs als iets dat beter is dan de concurrentie (het gewone rekenonderwijs). De Freudenthal-groep zet het ‘realistisch’ rekenonderwijs tegenover het ‘mechanistisch’ rekenonderwijs, waarmee het gewone rekenonderwijs is bedoeld. Er is dus een tweelingpagina over dat ‘mechanistisch’ rekenen.
De canonieke oorsprong van het stereotype ‘realistisch’, evenals van het stereotype ‘mechanistisch’ is Adri Treffers [de exacte publicatie zal ik hier nog noteren]; talloze malen is de stereotypering herhaald in publicaties van de Freudenthal-groep (napraten.htm). Maar daar gaat het in deze pagina niet om. De vraag op deze pagina is: wat bedoelt Treffers precies met ‘realistisch’ rekenonderwijs, en welke concrete voorbeelden uit rekenpraktijken enzovoort illustreren het concept, en bakenen dat af?
Een scherpe en beknopte beschrijving van de realistische rekendidactiek is gegeven in de tweede alinea van het MORE-onderzoek, zie daar. Die beschrijving legt ook glashelder het empirisch tekort bloot: de beschrijving is een sterke claim op de doelmatigheid en doeltreffendheid van de realistische rekendidactiek, een claim waarvoor het MORE-onderzoek voor het eerst een empirische bewijsgrond levert, zij het dat het bewijs het tegengestelde is van wat de Freudenthal-groep moet hebben verwacht.
Adri Treffers (2010). Het rekentheater. Een autobiografische rekenroman. Uitgeverij Atlas.
Marja van den Heuvel-Panhuizen. (2010?). Reform under attack — Forty years of working on better mathematica thrown on the scrapheap? No way! Keynote presentation, MERGA33: Shaping the Future of Mathematics Education.
Marja van den Heuvel-Panhuizen (2009). Hoe rekent Nederland? Inaugurele rede. pdf
M. van den Heuvel-Panhuizen (1999). Bomen over rekenen boven 2000. In R. Keijzer & W. Uittenbogaard: Overzicht en samenhang. Leerlijnen in/en een uitdagende praktijk. Verslag van de 17e Panama najaarsconferentie. Freudenthal Instituut. (blz. 11-34).
In dit artikel legt de auteur nog eens de geloofsleer van het realistisch rekenen neer. Het is interessant om deze verklaring samen te nemen met haar oratie en de voordrach in Australië
A. Treffers, E. de Moor & E. Feijs (1989). Proeve van een nationaal programma voor het reken-wiskundeonderwijsonderwijsop de basisschool (1), (2). pdf, resp. pdf
Treffers, A. Treffers, E. de Moor & E. Feijs (1989). Proeve van een nationaal programma voor het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool. Deel I. Overzicht einddoelen. Zwijsen. isbn 9027613982
Treffers, A. Treffers & E. de Moor(1990). Proeve van een nationaal programma voor het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool. Deel 2. Basisvaardigheden en cijferen. Zwijsen.
Treffers, A. Treffers, L. Streefland & E. de Moor (1994). Proeve van een nationaal programma voor het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool. Deel 3A. Breuken. Zwijsen.
Treffers, A. Treffers, L. Streefland & E. de Moor (1996). Proeve van een nationaal programma voor het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool. Deel 3B. Kommagetallen. Zwijsen.
J. Cadot & D. Vroegindeweij (1986). 10 voor de basisvorming rekenen/wiskunde onderzocht. Op weg naar een nationaal plan voor het reken- en wiskundeonderwijs op de basisschool en het gebruik van de computer daarbinnen. OW&OC.
Dit is de rapportage van een enquêteonderzoek waaruit zou blijken dat heel Nederland zich uitspreekt vóór realistisch rekenonderwijs. Afijn, wiskundigen zijn hier helemaal niet in gekend, als ik goed ben geïnformeerd, en ik vermoed dat heel dit vragenlijstonderzoek niet goed is uitgevoerd. Daarom zou ik graag het rapport in handen hebben. De KB heeft dit rapport niet. Heeft iemand een scan o.i.d. voor mij? Gegevens UB Utrecht:
Beschikbaarheid Exemplaren Auteur Cadot, Jules Vroegindeweij, Dammis Titel 10 voor de basisvorming onderzocht / Jules Cadot, Dammis Vroegindeweij Jaar 1986 Uitgever Utrecht : Vakgroep Onderzoek Wiskundeonderwijs & Onderwijscomputercentrum, Rijksuniv. Utrecht Kenmerken 187 p. : tab. ; 30 cm Annotatie Titel op omslag en rug: 10 voor de basisvorming rekenen/wiskunde onderzocht Ondertitel op omslag: Op weg naar een nationaal plan voor het reken- en wiskundeonderwijs op de basisschool en het gebruik van de computer daarbinnen Taal ned Extra Titel 10 voor de basisvorming rekenen/wiskunde onderzochtTreffers, De Moor en Feijs (z.d. pdf):
In 1984 verscheen het werkboek '10 voor de basisvorming rekenen-wiskunde' met als ondertitel 'Op weg naar een nationaal plan voor het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool en het gebruik van de computer daarbinnen'. Aan het einde van dat jaar reageerden ongeveer driehonderd respondenten op de inhoud van dat werkboek, en we1 speciaal op het inhoudelijke deel ervan over 'basis- vaardigheden', 'cijferen', 'verhoudingen', 'breuken', 'meten' en 'meetkunde'.
(. . .)
Want aan het einde van 1986 was a1 duidelijk dat we de juiste vorm waarin het nationale plan moat worden gegoten nog niet hadden gevonden. Maar wat nog zeker zo zwaar woog bij de concrete uitwerking bleek dat we op enkele onderdelen zoveel nieuwe elementen inbrachten dat we daarop de respons op het werkboek niet 'zonder meer' van toepassing kunnen verklaren - in de volgende paragraaf zal dat duidelijk worden. Daarmee zouden er gaten in de basis-van- overeenstemming komen waaraan dat plan nu juist z'n kwalificatie 'nationaal' zou kun- nen ontlenen - gaten die naar onze mening eigenlijk makkelijk zouden zijn op te vullen. Het genoemde noodzakelijke uitstel nu biedt ons inderdaad de gelegenheid om op die 'blinde vlekken' een tweede respons-ronde in te lassen.
http://www.benwilbrink.nl/projecten/realistisch.htm